« ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΕΤΑ ΤΑ ΦΩΤΑ »

Στο σημερινό Ευαγγελικό ανάγνωσμα, αγαπητοί μου φίλοι, ο Ευαγγελιστής Ματθαίος μας λέει, ότι ο Τίμιος Πρόδρομος που σαν λυχνάρι έριχνε ακτίνες φωτός μέσα στο βαθύ σκοτάδι της αμαρτίας και της πλάνης, συνελήφθη από τον ασεβή βασιλιά Ηρώδη. Ωστόσο ο κόσμος δεν έμεινε χωρίς φως. Διότι τότε ακριβώς ήταν που ανέτειλε το ανέσπερο φως, ο Ήλιος της Δικαιοσύνης, ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός, ο Οποίος άρχισε τη δημόσια δράση Του. Έτσι επαληθεύθηκε ο λόγος του Προφήτη Ησαΐα: «Ο λαός ο καθήμενος εν σκότει είδε φως μέγα, και τοις καθημένοις εν χώρα και σκιά θανάτου φως ανέτειλεν αυτοίς» (ΜΑΤΘ. 4, 16). Δηλαδή, «Οι άνθρωποι που κατοικούν στο σκοτάδι είδαν φως δυνατό, και για όσους μένουν στη χώρα που την επισκιάζει ο θάνατος ανέτειλε ένα φως για χάρη τους» (ΜΑΤΘ. 4, 16). Ας δούμε λοιπόν ποια ήταν η σκιά του θανάτου και ποιο φως την διέλυσε.

Ο προ Χριστού κόσμος ζούσε μέσα στην πλάνη και την ειδωλολατρία, στην αμαρτία και στη διαφθορά. Οι άνθρωποι της εποχής εκείνης νόμιζαν ότι ζούσαν, στην ουσία ήσαν πεθαμένοι. Και αυτό γιατί η αμαρτία τους είχε οδηγήσει στον πνευματικό θάνατο, δηλαδή στον χωρισμό τους από τον Θεό. Ζούσαν αποκομμένοι από την πηγή της Ζωής και χωρίς την προοπτική της αιωνιότητας. Ως επακόλουθο του πνευματικού θανάτου ήταν και ο σωματικός θάνατος, ο κοινός κλήρος όλων των ανθρώπων, ο οποίος άπλωνε παντού ένα σκοτεινό πέπλο τρόμου και απελπισίας. Όλοι ζούσαν κάτω από τη σκιά του θανάτου. Οι άνθρωποι στην προ Χριστού εποχή βίωναν έντονα τον φόβο του θανάτου. Ακόμη και οι δίκαιοι άνθρωποι της Παλαιάς Διαθήκης έκλαιγαν όσους πέθαιναν, σαν να μην επρόκειτο να τους συναντήσουν ποτέ ξανά!

Και τα ερωτήματα έμεναν αναπάντητα. Τι γίνεται όταν πεθαίνει ο άνθρωπος; Που πάει η ψυχή του; Τι συναντά εκεί και τι αισθάνεται; Μάταια προσπάθησαν οι αρχαίοι φιλόσοφοι να δώσουν απαντήσεις στα ερωτήματα αυτά. Οι θεωρίες τους ή παρουσίαζαν αντιφάσεις και ασάφειες ή στηρίζονταν σε μυθικές αντιλήψεις. Όλα τόνιζαν τη σύγχυση και το βαθύ σκοτάδι της άγνοιας που επικρατούσε γύρω από το κρίσιμο θέμα του θανάτου. Και ο κόσμος ήταν καθηλωμένος σε αυτό το σκοτάδι. Ήταν καθηλωμένος μέχρι τη στιγμή που ανέτειλε το Φως, ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός! Ο Θεός λυπήθηκε το πλάσμα του, τον άνθρωπο, που τον έβλεπε να βρίσκεται κάτω από την τυραννία του διαβόλου και του θανάτου και έστειλε τον Μονογενή Του Υιό, ο Οποίος έγινε άνθρωπος και «εταπείνωσεν εαυτόν γενόμενος υπήκοος μέχρι θανάτου, θανάτου δε σταυρού» (ΦΙΛΙΠ. 2, 8).

Από τη στιγμή που γεννήθηκε ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός, άρχισε να διαλύεται το σκοτάδι της αμαρτίας και του θανάτου. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην Ορθόδοξη εικονογραφία ήδη από την Γέννηση του Σωτήρος υπογραμμίζεται πολύ εκφραστικά η κατανίκηση του θανάτου, αφού τα σπάργανα του θείου Βρέφους έχουν τη μορφή των νεκρικών σαβάνων, τα οποία θα δείξει ο Άγγελος στις Μυροφόρες το πρωΐ της Ανάστασης. Επίσης, το σπήλαιο με το σκοτεινό χρώμα του συμβολίζει τον κόσμο που είχε σκοτισθεί από την αμαρτία, ενώ μέσα σε αυτό το θείο Βρέφος καταυγάζεται από ουράνιο φως, διότι μέσα στα σκοτάδια του κόσμου λάμπει το αληθινό φως, ο Ιησούς Χριστός. Ο ερχομός του Θεανθρώπου σήμανε τη λήξη της κυριαρχίας του θανάτου. Από τότε οι πιστοί μαθητές του Χριστού μπορούν να αγωνίζονται κατά της αμαρτίας και να υπερνικούν τον φόβο του θανάτου.

Αλλά και στη σημερινή εποχή επικρατεί το σκοτάδι της αμαρτίας. Υπάρχει όμως αυτή η σημαντική διαφορά, ότι σήμερα έχουμε τον Χριστό που ενανθρώπησε για εμάς, στον Οποίο αν στηριχθούμε μπορούμε να ξεφύγουμε από την αμαρτία και το σκοτάδι και να οδηγηθούμε στην αγιότητα και στο φως. Ειδικά στη σημερινή παράλογη και υλιστική εποχή μας είναι επιτακτική ανάγκη να στραφούμε προς τον Χριστό και να αφήσουμε πίσω αυτούς που αγωνίζονται με κάθε τρόπο να επικρατήσει η αμαρτία. Βλέπουμε γύρω μας μία αχαλίνωτη σεξουαλική ζωή, ακόμη και με το ίδιο φύλο, απιστίες, μαγείες, χαρτορίχτρες, μέντιουμ, σατανισμούς, ναρκωτικά, πολέμους, πείνα, δυστυχία, πολιτικούς αθέους και πολιτικούς που ανήκουν σε μασονικές στοές. Ο διάβολος έχει αμολυθεί. Εμείς ως Χριστιανοί οφείλουμε να αγωνισθούμε και να απομακρυνόμαστε από αυτούς που δουλεύουν για τον διάβολο.

Αγαπητοί μου φίλοι, αν θέλουμε να λυτρωθούμε από το σκοτάδι της αμαρτίας και την τρομακτική σκιά του θανάτου, ας ακολουθήσουμε το φως του Χριστού. Σίγουρα θα μας χλευάσουν, θα μας ειρωνευθούν, θα προσπαθήσουν να μας βλάψουν. Μην πτοηθούμε. Οι Χριστιανοί οφείλουν να είναι τα παλληκάρια του Χριστού. Ζώντας κοντά στον Χριστό και στην Εκκλησία Του θα χαρούμε πραγματικά την αληθινή ζωή, όπως μας το υποσχέθηκε ο Ίδιος ο Κύριος: «Ο ακολουθών εμοί ου μη περιπατήση εν τη σκοτία, αλλ’ έξει το φως της ζωής» (ΙΩΑΝ. 8, 12). Το φως του Χριστού διέλυσε τα σκοτάδια του θανάτου! Ο θάνατος για τους πιστούς Χριστιανούς δεν είναι το τέρμα αλλά η αφετηρία. Η αφετηρία μιας νέας ζωής, ανώτερης, αφού εκεί δεν υπάρχει ούτε φθορά, ούτε θάνατος. Εκεί δεν υπάρχει λύπη, πόνος και στεναγμός. Εκεί υπάρχει φως, υπάρχει ζωή!

Με αγάπη Χριστού,

π. Βασίλειος.

« ΑΓΙΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΣΤΟ ΑΙΓΙΟ, 06.01.2016 »

« ΤΑ ΑΓΙΑ ΘΕΟΦΑΝΕΙΑ »

Η Αγία μας Εκκλησία εορτάζει σήμερα, αγαπητοί μου φίλοι, το μεγάλο γεγονός της Βάπτισης του Ιησού Χριστού στον Ιορδάνη ποταμό. Εξαίρετοι υμνογράφοι, όπως ο Ιωάννης ο Δαμασκηνός, επιστράτευσαν το υψηλότερο λογοτεχνικό τους ταλέντο, για να υμνήσουν το μεγάλο γεγονός της Βάπτισης. Η Βάπτιση του Ιησού Χριστού είναι η αφετηρία του κοσμοϊστορικού και κοσμοσωτήριου έργου Του μέσα στον κόσμο. Από την Βάπτιση αρχίζει το λυτρωτικό κήρυγμα, με το οποίο κάλεσε τους ανθρώπους προς τη σωτηρία. Ο Απόστολος Παύλος γράφοντας προς τον μαθητή του Τίτο, Επίσκοπο Κρήτης, λέει: «Επεφάνη γαρ η χάρις του Θεού η σωτήριος πάσιν ανθρώποις» (ΤΙΤ. 2, 11). Και η απαρχή της χάριτος του Θεού που κάλεσε τους ανθρώπους σε σωτηρία, σημειώνεται με την Βάπτιση στον Ιορδάνη ποταμό. Το βάπτισμα του Κυρίου ήταν συμβολικό και προσημείωση του Χριστιανικού βαπτίσματος.

Ποιο ήταν όμως το αποτέλεσμα της σωτηρίας των ανθρώπων; Το αναφέρει ο Απόστολος Παύλος στη σημερινή Αποστολική περικοπή. «Ίνα αρνησάμενοι την ασέβειαν και τας κοσμικάς επιθυμίας σωφρόνως και δικαίως και ευσεβώς ζήσωμεν εν τω νυν αιώνι, προσδεχόμενοι την μακαρίαν ελπίδα και επιφάνειαν της δόξης του μεγάλου Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού» (ΤΙΤ. 2, 12-13). Δηλαδή, «να αρνηθούμε την ασέβεια και τις αμαρτωλές επιθυμίες και να ζήσουμε με σωφροσύνη, με δικαιοσύνη και με ευσέβεια στον παρόντα αιώνα, περιμένοντας την μακαριότητα που ελπίζουμε, δηλαδή την εμφάνιση της δόξας του μεγάλου Θεού και Σωτήρα μας, του Ιησού Χριστού» (ΤΙΤ. 2, 12-13). Ο Απόστολος Παύλος καθορίζει τον σκοπό της σωτηρίας. Η Χριστιανική πίστη δεν χαρίζει απλά στον άνθρωπο μία ιδιότητα, την Χριστιανική, αλλά επιδρά σε ολόκληρο τον άνθρωπο και τον αναγεννά.

Ο προχριστιανικός άνθρωπος δεν γνώριζε τον αληθινό Θεό και λάτρευε τα κτίσματα, τα είδωλα. Η θεολογική άγνοια οδηγούσε σε ηθικές καταπτώσεις. Η Χριστιανική πίστη οδηγεί στην πραγματική θεοσέβεια, στην απαλλαγή κάθε ηθικής κηλίδας, για να ζήσει ο άνθρωπος «σωφρόνως και δικαίως και ευσεβώς» (ΤΙΤ. 2, 12), αναμένοντας με ελπίδα την επιφάνεια της δόξας του Ιησού Χριστού, η οποία θα πραγματοποιηθεί κατά την δεύτερη Παρουσία. Με την εμφάνιση του Χριστού έλαμψε το φως της πνευματικής τελειότητας. Αυτά ακούγονται σε κάποιους της σημερινής παράλογης εποχής μας, περίεργα. Θεωρούν την πνευματική ζωή, μία κατάσταση για ανθρώπους χαμηλής νοημοσύνης, θρησκόληπτους και φανατικούς. Ενώ οι ίδιοι δεν βλέπουν την κατάσταση του εαυτού τους, που μοιάζουν με τα ανόητα ζώα, τα οποία ενδιαφέρονται μόνο για την τροφή και τνη αναπαραγωγή τους.

Σήμερα, πλήθος Χριστιανών, που αγαπούν την Εκκλησία του Χριστού και θέλουν να ζήσουν την πνευματική ζωή, συγκεντρώνονται στους Ναούς να εορτάσουν το μεγάλο γεγονός της Βάπτισης του Χριστού. Να ακούσουν το Απολυτίκιο της εορτής «Εν Ιορδάνη βαπτιζομένου σου Κύριε» και η ψυχή να γεμίσει από συναισθήματα θρησκευτικού ενθουσιασμού. Φυσικά αυτό δεν αρέσει στους άπιστους ανθρώπους. Και αυτό γιατί τους ενοχλεί τη συνείδηση. Σε κάποιους από αυτούς λειτουργεί ακόμη η συνείδηση, δεν έχει πορωθεί. Οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι ενοχλούνται και από το χτύπημα της καμπάνας και από άλλες εκφράσεις της Ορθόδοξης Πνευματικότητας.  Όπως στις Εθνικές εορτές η ψυχή μας γεμίζει από υψηλά Εθνικά συναισθήματα, έτσι και η σημερινή μεγάλη εορτή αναπτερώνει το θρησκευτικό μας συναίσθημα και τονώνει τη θρησκευτική μας ζωή.

Μία παραδοσιακή και ωραία συνήθεια είναι η κατάδυση του Τιμίου Σταυρού στις θάλασσες και όπου αλλού υπάρχει υγρό στοιχείο, προκειμένου να αγιασθούν όλα τα ύδατα κατά τη σημερινή λαμπρή ημέρα. Ας ακούσουμε πόσο ωραία παρουσιάζει ο Φώτης Κόντογλου τη συνήθεια αυτή στο Αϊβαλί, που ήταν η πατρίδα του, στο διήγημα «Τα Φώτα στ’ Αϊβαλί». «Σαν φτάνανε στ’ Αγγελή τον Γιαλό, όπως λέγανε κείνη την ακρογιαλιά, ο δεσπότης με τους παπάδες ανεβαίνανε σε μια μεγάλη σανιδωτή σάγια (εξέδρα) εμορφοσκαρωμένη, για να κάνουνε τον Αγιασμό. Ο κόσμος έπιανε την ακρογιαλιά κι ανέβαινε ο καθένας όπου εύρισκε, για να μπορεί να βλέπει. Τα σπίτια που ήτανε ένα γύρο γεμίζανε κόσμο. Οι γυναίκες θυμιάζανε από τα παραθύρια» (Το Αϊβαλί η πατρίδα μου, σελίδες 172-173). Ο Φώτης Κόντογλου, ο μεγάλος αυτός λογοτέχνης και αγιογράφος, αγαπούσε πολύ την Εκκλησία και την πατρίδα.

Αγαπητοί μου φίλοι, στην εποχή μας με την περιφρόνηση των ηθικών αξιών, δοκιμάζουμε έντονες πικρίες και απογοητεύσεις. Περιφρονήσαμε τις αξίες της Χριστιανικής πίστης και οι κοινωνίες βασανίζονται από τα οδυνηρά συναισθήματα του άγχους, της μοναξιάς και της ανασφάλειας. Η αδικία πρυτανεύει με την επιβολή του δίκαιου του ισχυρότερου και η διαφθορά οδηγεί στον θάνατο πλήθος νέων ανθρώπων. Τα ναρκωτικά, η αχαλίνωτη σεξουαλική ζωή με τα μεταδιδόμενα νοσήματα και διάφορα άλλα πάθη, οδηγούν στον σωματικό και στον ψυχικό θάνατο. Αναζητούμε τον γνήσιο ανθρωπισμό μας. Ας αναβαπτισθούμε λοιπόν νοερά στα ύδατα του Ιορδάνη και ας επιζητήσουμε να ζήσουμε «σωφρόνως και δικαίως» (ΤΙΤ. 2, 12) με την Χάρη του επιφανέντος Χριστού. Ας είναι ο Χριστός οδηγός στην επίγεια πορεία μας.

Με αγάπη Χριστού,

π. Βασίλειος.

« ΕΠΟΧΕΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ – ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ »

« ΚΥΡΙΑΚΗ ΠΡΟ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ »

Οι ημέρες του Δωδεκαημέρου, αγαπητοί μου φίλοι, είναι αφιερωμένες κατ’ εξοχήν στο πρόσωπο του Ιησού Χριστού. Εορτάσαμε τις προηγούμενες ημέρες την Γέννηση, την Περιτομή και ετοιμαζόμαστε να εορτάσουμε την Βάπτιση του Κυρίου μας στον Ιορδάνη ποταμό. Στον κύκλο των Δεσποτικών εορτών η Εκκλησία δεν μπορούσε να λησμονήσει ένα άλλο πρόσωπο που συνδέεται στενά με τον Χριστό και το έργο Του. Και αυτό το πρόσωπο δεν είναι άλλο από τον Ιωάννη τον Πρόδρομο. Πριν από την μεγάλη εορτή των Θεοφανείων διαβάζεται περικοπή από το κατά Μάρκον Ευαγγέλιο, η οποία αναφέρεται στο προπαρασκευαστικό έργο του Ιωάννη. Ο Ιωάννης ο Πρόδρομος υπήρξε μέγας κατά την κλήση, μέγας κατά το κήρυγμα και μέγας κατά τον βίο. Ο Ίδιος ο Χριστός μιλώντας περί του Ιωάννη τον αναφέρει ως τον μεγαλύτερο άνθρωπο που έχει γεννηθεί από γυναίκα.

Ο Ιωάννης ο Βαπτιστής αποτελεί την επισφράγιση των Προφητών της Παλαιάς Διαθήκης. Το έργο του προφητεύθηκε από τον Προφήτη Μαλαχία το 450 π.Χ. Είναι όμως και ο μεγάλος Προφήτης της Καινής Διαθήκης, ο οποίος προετοίμασε το έργο του Σωτήρος Χριστού. «Ως γέγραπται εν τοις προφήταις, ιδού εγώ αποστέλλω τον άγγελόν μου προ προσώπου σου, ος κατασκευάσει την οδόν σου έμπροσθέν σουˑ φωνή βοώντος εν τη ερήμω, ετοιμάσατε την οδόν Κυρίου, ευθείας ποιείτε τας τρίβους αυτού» (ΜΑΡΚ. 1, 2-3). Το φλογερό κήρυγμα του Ιωάννη συγκινούσε τα πλήθη που συνέρρεαν να τον ακούσουν, να εξομολογηθούν τις αμαρτίες τους και να βαπτισθούν στον Ιορδάνη ποταμό. Το βάπτισμα του Ιωάννη ήταν προπαρασκευαστικό για το αναγεννητικό βάπτισμα του Χριστού. Προετοίμαζε τον ερχομό του Θεανθρώπου Χριστού.

Ο Ιωάννης, απεσταλμένος Άγγελος του Μεγάλου Κυρίου, ομολογούσε ότι δεν ήταν άξιος να λύσει τον ιμάντα των υποδημάτων του Ιησού. Οι αληθινά μεγάλοι άνθρωποι είναι πάντοτε ταπεινοί. Ο Ιωάννης βάπτιζε «εν ύδατι» (ΜΑΡΚ. 1, 8), το Βάπτισμα του Χριστού είναι «εν Πνεύματι Αγίω» (ΜΑΡΚ. 1, 8). Είναι αναγεννητικό που βοηθάει να γίνουν οι άνθρωποι δίκαιοι, φιλεύσπλαγχνοι, ταπεινοί, πράοι και να έχουν αγάπη. Επίσης βοηθάει τους ανθρώπους να διατηρούν τα σώματα καθαρά από κάθε ηθικό μολυσμό. Αυτοί οι αναγεννημένοι άνθρωποι αποτελούν κοινωνία αγίων με προτεραιότητα την πνευματικότητά τους από την ύλη. Αυτό το Πνεύμα ειρηνεύει τις καρδιές των ανθρώπων και πετυχαίνει την ειρήνη, την υπερέχουσαν πάντα νουν και η οποία είναι διαρκής και αληθινή. Όταν ειρηνεύουμε εμείς ειρηνεύουν και οι άνθρωποι γύρω μας. Δεν δημιουργούμε ταραχή.

Το Χριστιανικό Βάπτισμα έχει διπλή σημασία, «δι’ ύδατος και δια Πνεύματος». Δεν αρκεί μόνο το δι’ ύδατος», που ήταν το βάπτισμα του Ιωάννη. Με το «δι’ ύδατος» λαμβάνουμε την ιδιότητα του Χριστιανού, αλλά χρειάζεται και η εσωτερική αναγέννηση. Να ενδυθούμε τον Χριστό με την αγία ζωή μας και να βιώνουμε τους καρπούς του Αγίου Πνεύματος, την αγάπη, την ειρήνη, την μακροθυμία, την χρηστότητα, την αγαθωσύνη, την πίστη, την πραότητα και την εγκράτεια. Με το Άγιο Βάπτισμα έχουμε συνταφεί και έχουμε συναναστηθεί, ώστε να  περπατάμε σε μια καινούργια ζωή. Με το Άγιο Βάπτισμα οδηγούμαστε στην όντως ζωή, στη ζωή κοντά στον Χριστό. Είμαστε Χριστιανοί και δεχθήκαμε το θείο Βάπτισμα; Ας εξετάσουμε τον εσωτερικό μας εαυτό, αν όντως δεχθήκαμε και το «εν Αγίω Πνεύματι» Βάπτισμα που αναγεννά τον άνθρωπο.

Βέβαια στην πορεία της Χριστιανικής μας ζωής μπορεί να συμβούν και πτώσεις. Ο Ιωάννης κήρυττε στους ανθρώπους μετάνοια, για να δεχθούν το κήρυγμα του Χριστού. Η μετάνοια μας βοηθάει να καθαρίζουμε τον εσωτερικό χιτώνα της ψυχής μας και να βιώνουμε την εν Χριστώ σωτηρία. Σε λίγες ημέρες θα εορτάσουμε τα Θεοφάνεια του Χριστού και ο κρυπτόμενος Χριστός θα εμφανισθεί στο δημόσιο έργο Του. Ένα έργο αγάπης και λύτρωσης του ανθρώπου από τα δεσμά της αμαρτίας. Ο Χριστός στον κόσμο φέρνει την ειρήνη, την αγάπη, την συγχωρητικότητα, την ειλικρίνεια, την συμπόνοια και πολλά άλλα. Θα μου πείτε, που βρίσκονται αυτά στη σημερινή εποχή; Κατά πρώτο λόγο υπάρχουν και σήμερα άνθρωποι με αυτά τα χαρίσματα. Αλλά και αν δεν υπάρχουν αυτά, δεν φταίει ο Χριστός, αλλά εμείς που δεν ανταποκρινόμαστε στο προσκλητήριό Του για πνευματική ζωή.

Αγαπητοί μου φίλοι, την αγία ημέρα των Θεοφανείων ας συμβαπτισθούμε με τον Χριστό, που καθαρίζει τις αμαρτίες «εν Αγίω Πνεύματι» και ας φωτίσει τις ψυχές μας το υπερούσιο φως του Χριστού. Αυτό το Φως φανερώθηκε στην οικουμένη και ας σημειωθεί και σε μας, ώστε όντως αναγεννημένοι, με πίστη να πορευθούμε στην Χριστιανική μας ζωή, εφαρμόζοντας το θείο θέλημα. Εφόδιο μέγα στην Χριστιανική πορεία είναι και το Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας που μας ενώνει με τον Σωτήρα Χριστό. Ο Ιησούς Χριστός μας καθαρίζει από κάθε αμαρτία και εμείς με πίστη και αγάπη δεχόμαστε την σωτηρία. Μην ακούμε τις διάφορες θεωρίες των ανόητων αθέων που προσπαθούν να πλήξουν την πίστη μας. Να είμαστε κοντά στον Χριστό, από τον Οποίο να αντλούμε δύναμη και να πορευόμαστε στην επίγεια πορεία μας, μέχρι να βρεθούμε κοντά Του στην αιωνιότητα.

Με αγάπη Χριστού,

π. Βασίλειος.

« Ο ΜΕΓΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΚΑΙ Η ΝΕΟΤΗΤΑ »

Με την ανατολή του νέου έτους, αγαπητοί μου φίλοι, η Αγία μας Εκκλησία εορτάζει δύο μεγάλες εορτές. Εορτάζει την Περιτομή του Ιησού Χριστού, αλλά και μία μεγάλη εκκλησιαστική προσωπικότητα, τον Μέγα Βασίλειο, Αρχιεπίσκοπο Καισαρείας της Καππαδοκίας. Ο Ιεράρχης της Καισαρείας είναι μία οικουμενική μορφή. Είναι ένας εκ των τριών μεγίστων φωστήρων της Τρισηλίου Θεότητος. Ο Μέγας Βασίλειος είναι ένα από τα μεγαλύτερα αναστήματα της Ιστορίας. Το πέρασμά του από τον πλανήτη μας άφησε φωτεινά τα ίχνη της διάβασής του. Είναι ένας από τους μεγαλύτερους σοφούς. Είναι ο αγωνιστής και ανδρείος υπερασπιστής της πίστης, που με τα λόγια του και τα συγγράμματά του συνετέλεσε στην καταπολέμηση των αιρέσεων. Είναι ο έξοχος κοινωνικός εργάτης και αναμορφωτής. Είναι ο νομοθέτης θεσμών αιωνοβίων και συστηματικός οργανωτής του μοναχικού βίου.

Είναι γνωστό, ότι ο Ιεράρχης αφιέρωσε ιδιαίτερο λόγο «προς τους νέους, όπως αν εξ Ελληνικών ωφελοίντο λόγων». Στον λόγο αυτό ο Μέγας Βασίλειος δεν ενδιαφέρεται απλά για την μόρφωση της νεότητας, αλλά διατυπώνει και ορισμένες απόψεις πολύ διδακτικές, οι οποίες κατατοπίζουν τον νέο στο πως πρέπει να μελετά, ώστε να ωφελείται πνευματικά. Έτσι ο λόγος αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον, διότι δίνει απαντήσεις στο ζωτικό πρόβλημα που απασχολεί τους νέους, το πρόβλημα της μελέτης, το τι πρέπει να μελετούν οι νέοι. Την αφορμή για να συγγράψει τον λόγο αυτό την πήρε από τους δύο ανεψιούς του, τους οποίους ήθελε να καθοδηγήσει στον ορθό δρόμο, που έπρεπε να ακολουθήσουν προκειμένου να ωφεληθούν από την μελέτη των αρχαίων Ελλήνων συγγραφέων. Το έργο του αυτό είναι αφιερωμένο στους δύο ανεψιούς του.

Όταν ο Μέγας Βασίλειος αποφάσισε να συγγράψει την πραγματεία αυτή, οι ανεψιοί του αντιμετώπιζαν το θέμα περί του εάν είναι ορθό να σπουδάσουν πλησίον εθνικών διδασκάλων. Οι ανεψιοί του φυσικά ήσαν Χριστιανοί και γι’ αυτό είχαν την απορία αυτή. Ο σοφός Ιεράρχης εκτιμούσε τους εθνικούς διδασκάλους για τις γνώσεις τους τις επιστημονικές, αλλά τα όσα δίδασκαν τα έβρισκε χρήσιμα μεν και ωφέλιμα για μία γενικώτερη μόρφωση, μικρά όμως και ασήμαντα μπροστά στην αποκεκαλυμμένη Χριστιανική αλήθεια. Κατηγορεί τον εαυτό του σε μία επιστολή του προς τον Ευστάθιο Σεβαστείας, γιατί δαπάνησε πολύ χρόνο από τη ζωή του στην ματαιότητα, προσπαθώντας να αφομοιώσει διδασκαλίες της σοφίας του κόσμου τούτου, τον οποίο εμώρανε ο Θεός. Ευτυχώς που αντιλήφθηκα, προσθέτει, την πλάνη μου και έστρεψα τα μάτια μου στο φως του Ευαγγελίου.

Ο Μέγας Βασίλειος είναι στραμμένος στον πνευματικό βίο. Και προς την ζωή αυτή μας οδηγούν οι ιεροί λόγοι του, οι οποίοι κρύβουν μέσα τους δύναμη θαυμαστή και σωτηριώδη. Αλλά επειδή οι νέοι δεν έχουν ισχυρή διάνοια, ώστε αυτή την γνώση να προλαμβάνουν εξ αρχής, γι’ αυτό χρησιμοποιούν και άλλους λόγους, οι οποίοι δεν βρίσκονται σε πλήρη αντίθεση προς τους λόγους της Αγίας Γραφής. Και παροτρύνει ο Μέγας Βασίλειος τους νέους να μελετούν ποιητές, φιλοσόφους,  λογοποιούς, ρήτορες και κάθε άλλο, που θα μπορέσει να ωφελήσει την ψυχή τους. Για τον Μέγα Βασίλειο η Χριστιανική αλήθεια είναι οι καρποί με τους οποίους είναι φορτωμένο το δένδρο. Τα άλλα διδάγματα των σοφών είναι τα φύλλα, που δεν είναι μεν καρποί, στολίζουν όμως και ομορφαίνουν το δένδρο. Τι ωραία που παρουσιάζει το θέμα αυτό ο Μέγας Βασίλειος!

Ο Μέγας Βασίλειος προτείνει στους νέους εκείνης της εποχής, αλλά και στους νέους όλων των εποχών, να μην διαβάζουν αδιάκριτα οποιοδήποτε βιβλίο, αλλά εκείνα, τα οποία προβάλλουν την αρετή ως μίμηση και την κακία ως κάτι που πρέπει να αποφεύγουμε. Ο Μέγας Βασίλειος λέει να είμαστε εμείς οι Χριστιανοί σαν τις μέλισσες, να παίρνουμε από τους αρχαίους σοφούς όσα είναι συγγενή και πλησιάζουν προς την δική μας αλήθεια, η οποία χρησιμεύει προς σωφροσύνη. Επίσης ο Βασίλειος παροτρύνει τους νέους να μελετούν ιδιαίτερα τη ζωή σπουδαίων ανδρών της αρχαίας Ελλάδας, όπως του Περικλή, του Σωκράτη, του Ευκλείδη και των άλλων, οι οποίοι παρουσίασαν αρκετές αρετές και των οποίων παραθέτει ορισμένα στοιχεία από τη ζωή τους. Σε όλα όμως αυτά θα έχει ο νέος ένα γνώμονα. Δεν θα κοιτάζει να αγρεύει δόξα και να χρησιμοποιεί ό,τι οι πολλοί για να επιπλέουν, αλλά θα έχει τον ορθό λόγο οδηγό, ο οποίος θα τον καθοδηγεί.

Αγαπητοί μου φίλοι, είναι πολύ σημαντικό ποια μόρφωση θα προσφερθεί από το εκπαιδευτικό σύστημα και από όλους μας στους νέους. Από αυτή την μόρφωση θα εξαρτηθεί η ζωή τους και τι θα αφήσουν στο πέρασμά τους. Ιδιαίτερα σήμερα που οι νέοι μας βομβαρδίζονται από διάφορα νεοεποχίτικα κέντρα, είναι επιτακτική ανάγκη να διαβασθεί και να προβληματίσει η πραγματεία αυτή του Μεγάλου Βασιλείου «προς τους νέους, όπως αν εξ Ελληνικών ωφελοίντο λόγων». Τα σπίτια των Ορθοδόξων Χριστιανών πρέπει να γίνουν στη σημερινή εποχή νέα κρυφά σχολειά, όπου θα διδάσκονται η αγάπη προς τον Χριστό και την Εκκλησία Του και η αγάπη προς την χιλιοπροδομένη Πατρίδα μας. Τα λόγια του Μεγάλου Βασιλείου είναι ασφαλής και βέβαιη καθοδήγηση. Αν οι νέοι ακολουθήσουν τις προτροπές του Μεγάλου Βασιλείου δεν θα το μετανιώσουν ποτέ. Καλή και ευλογημένη χρονιά!

Με αγάπη Χριστού,

π. Βασίλειος.

« ΕΥΧΕΣ »

Αγαπητοί μου φίλοι, σας εύχομαι ολόψυχα καλή και ευλογημένη χρονιά, γεμάτη πνευματικούς καρπούς.

Με αγάπη Χριστού,

π. Βασίλειος.